پيشرفت هاي گسترده علمي و فناوري ايران درسالهاي اخير، بعنوان يكي ازمنابع توليد قدرت كشور درعرصه بين الملل مورد توجه قرارگرفته است. شوراي اطلاعات ملي آمريكا درگزارش چشم انداز بيست ساله جهان، ايران را به دليل پيشرفت هاي سريع علمي، يكي از 10 كشور تاثيرگذار جهان تا دو دهه آينده دانست.
به گزارش مركز منطقه اي اطلاع رساني علوم و فناوري ايران، تعداد مقالات پردازش شده ايران درISI (تنها طي 7 روز اول سال 2013) 519 مقاله بوده و هم اكنون ايران جايگاه سيزدهم توليد علم دنيا را بخود اختصاص داده است. بدين ترتيب با توجه به شتاب علمي تحسين برانگيز ايران، سرعت توليد علم
درايران، يازده برابردنيا ميباشد. تعداد مقالات نمايه شده ايران درپايگاه اسكوپوس 14 هزارمقاله بوده است .
الف- درحوزه پزشكي و ساير علوم
1- اهداي بالاترين مدال فناوري امريكا به چشم پزشك جراح ايراني
از سال 1959، مدال ملي علوم آمريكا به افرادي كه مهمترين مشاركت را درپيشبرد دانش درحوزه هاي علوم اجتماعي و رفتاري، زيست شناسي، شيمي ، مهندسي، رياضي و فيزيك داشته اند، اهدا مي گردد. اين مدال درسال 2013 ميلادي به آقاي غلامعلي پيمان از چشم پزشكان جراح ايراني تعلق گرفت.
2- محققان ايراني نوعي ترميم كننده آسفالت با ماندگاري بالا ساختند
پژوهشگران دانشكده مهندسي عمران و محيط زيست دانشگاه صنعتي اميركبير نوعي پركننده جديد براي ترميم آسفالت عرضه كردند كه عمر و ماندگاري آسفالت را افزايش مي دهد.
دراين طرح تلاش شده تا چسبندگي بين درزگيرها و آسفالت افزايش يابد تا كارايي درزگير را به ميزان قابل ملاحظه اي بيشتر شود. براساس نتايج آزمايشگاهي اين ماده مي تواند عمرآسفالت را بين 2 تا 4 سال افزايش دهد.
3-ايران با 30 كشور دنيا در زمينه علوم زمين شناسي همكاري مي كند
ايران با 30 كشور دنيا درقاره هاي آسيا، آفريقا و آمريكاي لاتين در زمينه علوم زمين شناسي و اكتشافات معدني همكاري مي كند و تبادل اطلاعاتي دارد. كارشناسان ايراني در زمينه علوم زمين شناسي و با درنظر گرفتن برخي پارامترهاي سياسي، اقتصادي و علمي براي برقراري ارتباطات علمي درحوزه زمين با ديگركشورها همكاري نزديكي دارند.
4- ايجاد گلخانه تراريخته
محصولات “ تراريخته ” محصولاتي هستند كه از طريق مهندسي و اصلاح ژنهاي يك ارگانيسم بدست مي آيند. هم اكنون درايران برنج “ تراريخته ” توليد مي شود كه يكي از افتخارات ملي و دستاوردهاي جمهوري اسلامي ايران درعرصه علم و فناوري است. برنج تراريخته طارم مولايي اولين برنج تراريخته درجهان و اولين محصول تراريخته كشورهاي مسلمان و منطقه خاورميانه است كه به سطح مزرعه راه يافته و صدها كشاورز ايراني آنرا توليد كرده اند.
5- ساخت ماده اي هدفمند(FGM) از تركيب اكسيد زيركونيوم و فولاد
مواد FGM موادي هستند كه تعيين نوع و ميزان خواص آن دراختيار سازنده است و درواقع نسل جديدتر كامپوزيت ها بشمار مي آيند. محققين ايراني موفق به ساخت ماده اي از تركيب اكسيد زيركونيوم و فولاد شده اند.
ب- درحوزه نانو فناوري
1- توليد شيشه هاي خودپاك شونده
پژوهشگران موسسه علوم و فناوري رنگ با استفاده از روش جديد سنتز نانو ذرات تيتانا موفق به دستيابي به فرمول مركب خودپاك شونده و چاپ نانو ذرات تيتانا برشيشه با استفاده از چاپگرهاي جوهرافشان شده اند.
يكي از مهمترين خواص فتوكاليست دي اكسيد تيتانيم خاصيت خودپاك شوندگي است. شيشه هاي فاقد پوشش پس از مدتي كاملا كثيف و داراي مقادير زيادي آلودگي مي شوند. درحاليكه شيشه با سطوح داراي فتوكاليست دي اكسيد تيتانيم تحت تابش نورخورشيد خاصيت خود پاك شوندگي موثري ازخود نشان مي دهند.
2- دست يابي به توانايي سوئيچ مغناطيسي درمقياس نانو با استفاده از ولتاژپايين
توانايي سوييچ مغناطيسي درمقياس نانو با استفاده از ولتاژ پايين، يك دستاورد چشمگير و پيشرفت سريع تحقيقات درحوزه مغناطيسي محسوب مي شود كه اين مهم توسط آقاي پدرام خليلي اميري دانشيار پژوهشي مهندسي برق دانشگاه كاليفرنيا و تيم تحقيقاتي اين دانشگاه به نتيجه رسيده است.
3- توليد رنگ هاي تزييني با سرعت خشك شدن بالا با استفاده از روش نانو
محققان ايراني با استفاده از تكنيك هاي نانو موفق به توليد رنگهاي تزييني با ظاهرتركدار شدند كه سرعت خشك شدن آن 25 برابر رنگهاي معمولي است. اين رنگهاي ترك زا با كيفيتي فوق العاده بالا دردو سيستم هواخشك و كوره ايي طراحي مي شوند.
4-توليد عصاره اصلي زردچوبه براي نخستين بار دركشور
عصاره اصلي زردچوبه ( فرم نانو ميسلي كوركومين ) براي نخستين بارتوسط دانشگاه علوم پزشكي مشهد توليد شد. اين دارو در درمان بيماريهايي ازجمله آلزايمر، پيشگيري از سرطان و بيماريهاي آرتروئيدي موثراست. با توجه به اينكه هم اكنون عصاره زردچوبه در فرمهاي خوراكي و به شكل قرص موجود است، براي تاثيرآن عصاره بر روي بدن به شكل خوراكي بايد دوزهاي بالايي تجويز شود كه بخوبي هم جذب بدن نمي شود اما درفرم نانوي اين عصاره دوز كمتر و جذب بيشتر صورت مي پذيرد
.